Thuis tussen zee en bergen

Saskia Harthoorn werkt op de Nederlandse ambassade in Bern

“In Zwitserland hebben we het geluk dat je kunt ontsnappen aan een grijze, grauwe winterdag. Rij je omhoog, dan kom je boven de wolken uit, in de zon. Dat is natuurlijk geweldig. Sowieso is het leven in Bern goed. Het is een relatief kleine, welvarende stad én de hoofdstad van het land. Naast de mooie natuur betekent dat, dat we hier volop genieten van cultuur: het aanbod is groot.” De Zeeuwse Saskia Harthoorn is enthousiast over haar nieuwe ‘thuisland’. Toch, je kunt een vrouw wel uit Zeeland weghalen, maar Zeeland niet uit haar. “De zee en de mooie Zeeuwse luchten zijn voor mij enorm belangrijk. Ik heb in mijn huis foto’s van zee hangen en ben ik in Zeeland, dan wil ik het liefst iedere dag de zee zien.”

Saskia Harthoorn, Senior Advisor Entrepreneurship & Innovation op de Nederlandse ambassade in Bern, geniet zichtbaar van haar leven in Zwitserland. Een heel bewuste keuze om juist daar te gaan wonen en werken was het eigenlijk niet. En toch kwam ze bij tal van beslissingen, bewust of onbewust, steeds weer bij Zwitserland uit. “Ik heb altijd in Vlissingen gewoond en mijn ouders wonen daar nog steeds. Na het CSW in Middelburg ben ik een jaar als au pair naar Lausanne gegaan. Eigenlijk omdat een vriendin me op die mogelijkheid wees. Ik wist eerlijk gezegd niet eens dat ze daar Frans spraken,” vertelt ze lachend. Later, toen ze studeerde in Amsterdam, maakte ze gebruik van een Erasmusbeurs om aan de universiteit van Fribourg te studeren. En weer daarna wees iemand haar op een stagemogelijkheid bij de Verenigde Naties in Genève. “Als ik toen wat assertiever had gevraagd naar een stage in New York, was mijn leven vast heel anders gelopen.

De bergen als rode draad

Toch herinnert Saskia zich dat de bergen haar al op jonge leeftijd fascineerden. Als tienjarig meisje ging ze voor het eerst met haar ouders op vakantie naar Zwitserland, naar Saanen, vlakbij Gstaad. “Ik herinner me dat we bergwandelingen maakten en die bergen vond ik zó mooi, bijna magisch. Daar heb ik als kind vaak aan teruggedacht. Ook mijn grootmoeder ging regelmatig naar Zwitserland op vakantie. Het is dus eigenlijk best bijzonder dat ik hier nu zelf woon.” Saskia woont met haar man en drie zonen in een appartement in het centrum van Bern. Inmiddels werkt ze al 26 jaar op de ambassade, waar ze begon na haar eerste baan in Nederland. “Ik zie mezelf een beetje als makelaar tussen Zwitserland en Nederlandse bedrijven, overheden, kennisinstellingen en ngo’s. Als zij vragen hebben over Zwitserland probeer ik die te beantwoorden, en andersom: als ik kansen zie, wijs ik ze daarop. Het werk is enorm gevarieerd, onder andere door de vele contacten en uiteenlopende onderwerpen. Bovendien, het is gewoon heel erg leuk om Nederland in Zwitserland te mogen vertegenwoordigen.”

“Ik heb in mijn huis foto’s van zee hangen en ben ik in Zeeland, dan wil ik het liefst iedere dag de zee zien.”

Over Nederlanders en Zwitsers

Volgens Saskia denken Zwitsers over het algemeen heel positief over Nederlanders. Misschien ook omdat we op sommige vlakken best op elkaar lijken. “Beide zijn kleine landen en de mensen zijn pragmatisch en nuchter. Verder denk ik dat Zwitsers ons lef en out-of-the-box denken waarderen. De deuren gaan dan ook makkelijk open. Op persoonlijk vlak was het leggen van contacten echter een stuk lastiger. Ik was 28 jaar en had veel zin om de wereld te ontdekken. Maar toen ik hier net woonde, realiseerde ik me dat ik al mijn vrienden achtergelaten had en hier opnieuw moest beginnen. Misschien geldt dat voor iedereen die in het buitenland gaat wonen, maar het kostte best wat moeite. Ik denk dat ik na ongeveer zes jaar een fijne vriendenkring om me heen had verzameld. Het socialiseren werkt hier nu eenmaal anders dan in Nederland. Daar is het vragen naar iemands werk bijvoorbeeld een mooie binnenkomer voor een gesprek met iemand die je niet kent. Hier is dat eerder ongepast. Het is bijzonder om te zien dat mijn zonen, die in Zwitserland geboren en getogen zijn, vinden dat Nederlanders soms wat lomp overkomen.”

 

De mooiste vergezichten

Naast haar drukke baan geniet Saskia volop van de natuur en cultuur die haar nieuwe thuisland te bieden heeft. “Ik maak graag bergwandelingen. De combinatie van een fysieke inspanning en het beloond worden met de mooiste uitzichten en watervallen vind ik heerlijk. In de bergen ervaar je stilte en een enorm gevoel van vrijheid. De geuren, de kleuren: je voelt echt dat je leeft. Er zijn volop berghutten om iets te eten of drinken, maar veel Zwitsers, en ik ook, nemen een picknick mee de bergen in. Wat het extra avontuurlijk maakt, is dat je ook een vuurtje mag maken. Geweldig!”

Al pratend over de natuur, komt Saskia te spreken over de rivier de Aare. In Bern is zwemmen in de Aare een vast onderdeel van haar leven. “Dat is echt fantastisch! De rivier heeft een sterke stroming en het water is enorm helder. In plaats van echt zwemmen, loop je stroomopwaarts om je vervolgens te laten meedrijven met de stroming tot je eindigt in de stad. Dat is zo leuk om te doen!” En dan is er natuurlijk nog die mogelijkheid om ’s winters te skiën.

 

Cultuur in Bern

Behalve van de natuur geniet Saskia ook van het culturele aanbod in Bern. “Bern is qua grootte eigenlijk een soort provinciestad, maar het is natuurlijk wel de hoofdstad van het land. En het ligt ook nog eens midden in Europa. Klassieke muziek, dans: de mooiste producties kun je hier zien. Ik ga graag naar musea en concerten, en dat kan hier volop. Iedere zomer is in Bern ook een openlucht popfestival met internationale artiesten. Ik stap op mijn fiets, rijd de Bernse ‘huisberg’ op en ik ben er.

Dat is natuurlijk anders dan in Zeeland. Zeker toen ik jong was, had de provincie op dat gebied weinig te bieden.”

 

Winter in Bern

Nu de wintermaanden aanbreken, vullen de straten van Bern zich met de traditionele verkopers van gepofte kastanjes. Zelf eet Saskia ze niet vaak, maar de geur van de vuurtjes zorgt meteen voor die typische winterse sfeer. Verder zijn er natuurlijk volop kerstmarkten.
“Wij zelf hebben niet echt speciale gebruiken. Natuurlijk eten we weleens kaasfondue. Ik vind het erg lekker, maar eerlijk gezegd is het niet echt gezond. Qua voeding merk ik wel dat Zwitsers meer aandacht hebben voor  groenten van het seizoen.


Bijzonder is bijvoorbeeld dat ieder kind op school leert koken en dat iedereen eigenlijk hetzelfde Zwitserse kookboek heeft. Daarin word je aangemoedigd naar de lokale markt te  gaan, omdat je daar de producenten van lokale producten ontmoet. En dat doen veel mensen ook. Ik denk dat veel Zwitsers dichterbij de natuur staan dan de mensen in Nederland. Ik vind het ook heel goed dat  er veel respect is voor  ambachtswerk.”

 

Terug naar Zeeland

De wintermaanden betekenen voor Saskia en haar gezin ook weer even teruggaan naar Nederland, voor familiebezoek en om vrienden te zien. “We gaan naar mijn ouders in Vlissingen en, als het enigszins kan, ook naar Middelburg en Domburg. Aan Domburg heb ik goede herinneringen; daar had ik mijn eerste baantjes in de horeca. Van kamermeisje tot serveerster, ik heb het allemaal gedaan. Vroeger gingen we heel graag naar het strand en  als ik nu de zee en het strand ruik, vermengd met de geur van frituur, ben ik weer terug bij die jeugd.”

Volgens Saskia zorgen haar Zeeuwse roots voor haar nuchtere kijk op zaken, iets wat ze ook bij haar vrienden en familie terugziet.

De Zeeuwse lucht heeft haar gevormd. “Als ik vanuit Rotterdam Zeeland binnenrijd en langzaam de zee en de kleur van de lucht zie, krijg ik een warm gevoel. Ik kijk er altijd weer naar uit om weer even in Zeeland te zijn.”

“We gaan naar mijn ouders in Vlissingen en, als het enigszins kan, ook naar Middelburg en Domburg.